Persatuan Farmasi Persoal Dasar Kontrak 'Dwistandard' KKM Yang Meresahkan Profesion
Persatuan Farmasi Malaysia (MPS) telah menyuarakan kebimbangan mendalam mengenai dasar kontrak Kementerian Kesihatan yang didakwa mempunyai dwistandard, menyebabkan ahli farmasi kerajaan merasa terbatas dan tersekat dalam sistem perkhidmatan kesihatan awam.
Layanan Tidak Adil Dalam Sistem Kontrak
Presiden MPS, Amrahi Buang, menegaskan bahawa layanan tidak adil yang dirasai oleh ahli farmasi kontrak telah menimbulkan keresahan dalam profesion tersebut. Beliau mempersoalkan mengapa ahli farmasi dikecualikan daripada peluang yang sama seperti pegawai perubatan untuk mendapatkan jawatan tetap.
"Sudah tentu kami berasa terbatas. Bukankah kami juga sebahagian daripada pasukan penjagaan kesihatan yang merawat pesakit? Saya melihat banyak luahan di media sosial dan menerima maklum balas daripada ahli farmasi yang terjejas. Situasi ini sangat membimbangkan," jelas Amrahi dalam satu wawancara.
Kesan Terhadap Sistem Kesihatan Awam
Dasar kontrak yang sedia ada dikatakan memakan diri, memaksa ramai ahli farmasi untuk meninggalkan sistem kesihatan awam. Keadaan ini bukan sahaja menjejaskan perkhidmatan untuk pesakit tetapi juga dijangka bertambah buruk menjelang akhir tahun apabila lebih banyak kontrak tamat tempoh.
Amrahi memberi amaran bahawa kesan negatif ini akan dirasai oleh kedua-dua fasiliti awam dan swasta, sekaligus menggugat kualiti penjagaan kesihatan secara keseluruhan.
Gesaan Untuk Reformasi Sistem
MPS menggesa kerajaan supaya mengintegrasikan sistem kesihatan ke dalam suatu model paduan sepenuhnya bagi memastikan akses yang saksama untuk semua rakyat. Amrahi menekankan bahawa sistem kesihatan Malaysia yang berpecah-pecah pada masa ini perlu disatukan untuk mencapai matlamat tersebut.
"Kerajaan juga perlu memperkenalkan skim insurans sosial kebangsaan untuk mencapai liputan kesihatan sejagat. Menggembleng sumber kewangan daripada KWSP, Perkeso, zakat dan wakaf ke dalam skim pembiayaan nasional di bawah kawalan kerajaan akan membantu mencapai matlamat ini," tambahnya.
Isu Kontrak Ahli Farmasi Berpengalaman
Awal bulan ini, dilaporkan bahawa 45 ahli farmasi kontrak yang berpengalaman bakal kehilangan pekerjaan mereka setelah gagal menerima surat pelantikan, walaupun telah ditawarkan jawatan tetap pada Oktober lalu. Kementerian Kesihatan kemudian menjelaskan bahawa tiada pelanjutan kontrak bagi ahli farmasi yang mencapai had kontrak lima tahun.
Mereka hanya boleh memohon semula apabila jawatan tetap dibuka pada tahun 2027, manakala sistem kontrak untuk pegawai perubatan telah diumumkan akan dimansuhkan secara berperingkat oleh Menteri Kesihatan, Dzulkefly Ahmad.
Pandangan Pakar Dan Bekas Pengamal
Bekas senator, Dr RA Lingeshwaran, yang juga bekas pengarah Hospital Sungai Bakap, menyatakan bahawa pergantungan kepada kontrak jangka pendek mengganggu kelangsungan perkhidmatan, memori institusi, dan pembangunan kemahiran. Beliau memberi amaran bahawa kelemahan ini akan melemahkan rantaian pakar dan pemimpin masa depan dalam sektor kesihatan.
"Apabila doktor, ahli farmasi, dan doktor gigi tidak pasti tentang kemajuan kerjaya, mereka kurang cenderung untuk melabur dalam perkhidmatan awam atau melanjutkan kepakaran. Lama-kelamaan, ini melemahkan barisan pelapis pakar dan pemimpin masa depan," tegas Dr Lingeshwaran.
Ketua Pegawai Eksekutif Galen Centre for Health and Social Policy, Azrul Khalib, pula menegaskan bahawa dasar sementara mewujudkan rasa tidak selamat, melambatkan kemajuan kerjaya, dan melemahkan keyakinan terhadap perkhidmatan awam.
"Anda tidak boleh membina perkhidmatan farmasi, kesihatan mental, atau penjagaan primer yang boleh dipercayai di atas tenaga kerja yang patah semangat dan sentiasa bimbang sama ada mereka masih mempunyai pekerjaan dalam beberapa bulan mendatang," kata Azrul.
Cabaran Reformasi Struktur
Dr Lingeshwaran menjelaskan bahawa kerajaan yang silih berganti gagal menyelesaikan isu kontrak kerana beberapa faktor utama:
- Kekangan fiskal yang ketara
- Perancangan tenaga kerja yang lemah
- Tadbir urus yang terfragmentasi
- Kitaran politik yang singkat
Beliau menambah bahawa menukar sejumlah besar kakitangan kontrak kepada jawatan tetap membawa obligasi pencen dan gaji jangka panjang, manakala output latihan tidak seiring dengan keperluan sistem kesihatan.
"Memandangkan keputusan sumber manusia yang tersebar di pelbagai agensi, dan dasar yang berubah mengikut pentadbiran, autonomi Kementerian Kesihatan adalah terhad. Inilah sebabnya mengapa reformasi struktur — bukannya pembaikan secara berperingkat — adalah perlu," jelas beliau.
Cadangan Penyelesaian Jangka Panjang
Beberapa cadangan konkrit telah dikemukakan untuk menangani isu ini secara menyeluruh:
- Penubuhan suatu suruhanjaya perkhidmatan kesihatan bagi memberi kementerian kawalan lebih besar ke atas pengambilan kakitangan dan kemajuan kerjaya
- Pelaksanaan penuh Kertas Putih Kesihatan yang telah diumumkan sebelum ini
- Perancangan tenaga kerja secara bersasaran berdasarkan keperluan sebenar sistem
- Insentif yang lebih kuat untuk mengekalkan kakitangan di kawasan luar bandar
- Sistem data tenaga kerja kesihatan nasional yang komprehensif
Azrul Khalib pula menggesa penciptaan laluan yang jelas dari kontrak ke jawatan tetap, peluasan jawatan yang dibiayai berdasarkan keperluan perkhidmatan, penambahbaikan proses penempatan dan kenaikan pangkat, serta pengekalan kakitangan melalui gaji yang adil, kemajuan kerjaya yang terjamin, dan insentif yang sesuai.
Isu dasar kontrak ini terus menjadi titik tumpuan utama dalam perbincangan reformasi sektor kesihatan Malaysia, dengan tekanan yang semakin meningkat untuk penyelesaian yang adil dan mampan bagi semua profesional kesihatan.
