China Batalkan Hukuman Mati Warga Kanada, Hubungan Dua Negara Semakin Pulih
Mahkamah Agung China telah membatalkan hukuman mati terhadap seorang warga Kanada, Robert Schellenberg, yang disabitkan dengan kes penyeludupan dadah, menurut peguamnya pada Isnin lalu. Keputusan ini dilihat sebagai titik perubahan dalam kes yang telah merenggangkan hubungan diplomatik antara Ottawa dan Beijing selama bertahun-tahun.
Latar Belakang Kes dan Keputusan Mahkamah
Robert Schellenberg ditangkap di China pada tahun 2014 atas syak penyeludupan dadah dan disabitkan kesalahan pada 2018, dengan menerima hukuman penjara 15 tahun pada mulanya. Bagaimanapun, dalam perbicaraan semula pada Januari 2019, dia dihukum mati – hanya sebulan selepas eksekutif Huawei, Meng Wanzhou, ditahan di Vancouver atas waran Amerika Syarikat.
Mahkamah Agung China pada Jumaat lalu memutuskan untuk menolak hukuman mati yang dikeluarkan oleh mahkamah rendah, menurut peguam berasaskan Beijing, Zhang Dongshuo, yang bercakap dengan Reuters. Kes ini akan dihantar ke Mahkamah Tinggi Rakyat Wilayah Liaoning untuk perbicaraan semula.
Pengaruh Lawatan PM Kanada ke China
Kejayaan ini berlaku kurang daripada sebulan selepas Perdana Menteri Kanada, Mark Carney, membuat lawatan empat hari ke China, di mana beliau memuji peningkatan hubungan kedua-dua negara selepas hubungan menjadi tegang di bawah pemimpin Kanada sebelumnya, Justin Trudeau. Seorang jurucakap kementerian luar negeri Kanada memberitahu Reuters bahawa mereka sedar akan keputusan Mahkamah Agung dan akan terus menyediakan perkhidmatan konsular kepada Schellenberg dan keluarganya, tanpa mengulas lanjut mengenai keputusan tersebut.
Zhang Dongshuo menyatakan, "Berdasarkan kenyataan rasmi kedua-dua negara selepas lawatan perdana menteri Kanada ke China, kemungkinan keputusan Mahkamah Agung berkaitan adalah sangat tinggi, menurut pengalaman saya." Walau bagaimanapun, beliau menambah bahawa kemungkinan Schellenberg akhirnya dibebaskan tidak tinggi, memandangkan keseriusan hukuman asal.
Konteks Hubungan Kanada-China
Hubungan diplomatik antara Kanada dan China telah melalui tempoh yang sukar dalam beberapa tahun kebelakangan ini. China telah menahan dua warga Kanada atas tuduhan pengintipan tidak lama selepas Meng ditahan, yang mencetuskan tuduhan antarabangsa mengenai diplomasi tebusan. Mereka dibebaskan pada 2021 pada hari yang sama apabila Amerika Syarikat menarik balik permintaan ekstradisi untuk Meng dan beliau kembali ke China.
Ketegangan semakin meningkat selepas kerajaan Kanada mengenakan tarif ke atas kenderaan elektrik China pada 2024, mengikut sekatan serupa oleh AS. China membalas pada Mac lalu dengan mengenakan tarif ke atas produk pertanian dan makanan Kanada bernilai lebih AS$2.6 bilion (RM10.22 bilion), seperti minyak dan makanan kanola, diikuti dengan tarif ke atas biji kanola pada Ogos.
Selepas lawatan Carney, kedua-dua negara bersetuju untuk mengurangkan tarif ke atas kenderaan elektrik dan kanola, yang merupakan pembalikan utama dasar sebelumnya. Penganalisis mengatakan bahawa pendekatan semula antara Kanada dan China boleh membentuk semula konteks politik dan ekonomi di mana persaingan China-AS berlaku, walaupun Ottawa tidak dijangka akan berpaling secara drastik dari Washington.
Implikasi dan Masa Depan Hubungan
Keputusan untuk membatalkan hukuman mati Schellenberg datang selepas empat warga Kanada dihukum mati oleh China tahun lalu atas kesalahan penyeludupan dadah, menurut kenyataan Kanada pada masa itu. Hukuman mati Schellenberg telah dikekalkan oleh mahkamah Liaoning pada 2021 selepas perbicaraan rayuan, yang menarik kecaman dari Ottawa pada ketika itu.
Dengan perkembangan terkini ini, hubungan antara Kanada dan China menunjukkan tanda-tanda pemulihan, walaupun cabaran masih wujud. Keputusan mahkamah dan pengurangan tarif mencerminkan usaha kedua-dua pihak untuk mengukuhkan kerjasama ekonomi dan diplomatik, sambil menangani isu-isu sensitif yang telah lama membelenggu hubungan mereka.
