Industri Pelancongan Malaysia Pusing Haluan Hadapi Kesan Perang Asia Barat
Baru pulih daripada sekatan perjalanan semasa pandemik Covid-19, industri pelancongan Malaysia kini berdepan gangguan baharu berpunca daripada konflik di Asia Barat. Serangan Amerika Syarikat-Israel ke atas Iran dan penutupan Selat Hormuz telah mencetuskan gelombang kesan negatif terhadap sektor pelancongan tempatan.
Kenaikan Kos dan Pembatalan Tempahan
Laporan harian menunjukkan berlakunya kelewatan penerbangan, gangguan operasi, dan pembatalan tempahan pelancong. Lebih membimbangkan, harga minyak global yang meningkat telah menyebabkan subsidi bahan api Malaysia membengkak kepada RM4 bilion sebulan.
Nigel Wong, Presiden Persatuan Ejen Pelancongan dan Pelancongan Malaysia (Matta), mengakui cabaran yang dihadapi industri. "Masalah utama ialah peningkatan kos yang pantas akibat kenaikan harga bahan api. Tiada siapa dalam industri pelancongan mampu memasukkan kenaikan harga yang ketara ke dalam perniagaan penyampaian perkhidmatan pelancongan kepada pelanggan," katanya dalam temu bual melalui Google Meet.
VM2026: Pencapaian Awal dan Cabaran Baru
Di bawah Tahun Melawat Malaysia 2026 (VM2026), kerajaan telah menetapkan sasaran 47 juta ketibaan pelancong antarabangsa dan hasil RM329 bilion. VM2026 bermula dengan baik apabila bilangan pelawat antarabangsa pada Mac menunjukkan peningkatan daripada 2.76 juta ketibaan tahun lepas kepada 2.8 juta tahun ini.
Menteri Pelancongan, Seni dan Budaya, Datuk Seri Tiong King Sing, menyatakan bahawa peningkatan pelancong disokong oleh permintaan kukuh dari pasaran utama Asia. Namun, konflik Asia Barat telah menimbulkan ketidakpastian baru.
Strategi Penyesuaian Pemain Industri
Di Pameran Matta 2026 yang diadakan di Pusat Perdagangan dan Pameran Antarabangsa Malaysia, pengendali pelancongan menunjukkan kebimbangan terhadap kesan perang Iran dan kenaikan kos bahan api terhadap perniagaan mereka.
Wan Mohd Shahfiz Wan Shah Jaman, Eksekutif Pemasaran Ghani Generation Travel Holidays, berkata mereka terpaksa memberikan lebih fleksibiliti kepada pakej Sabah dengan memperkenalkan pilihan bajet bersama pakej eksklusif. "Untuk pakej bajet, kami telah menukar hotel dari tiga bintang kepada dua bintang. Kami juga memilih tempat yang lebih murah untuk dilawati pelanggan," jelasnya.
Beliau menambah bahawa ramai yang memutuskan untuk tidak melawat Sabah kerana mendapati penerbangan ke Sabah atau Sarawak lebih mahal atau setanding dengan destinasi seperti Bangkok dan Bali.
Kesan Terhadap Penginapan dan Aktiviti
Farah Najwa dan M. Shamini dari Thistle Resort Port Dickson melaporkan banyak pembatalan dan penangguhan persidangan serta mesyuarat. "Kini kami terpaksa mengurangkan harga mengikut bajet pelanggan," kata Shamini.
Farah menambah bahawa aktiviti yang ditawarkan resort mereka berkemungkinan mengalami kenaikan harga, yang akan memburukkan lagi keadaan.
Kebimbangan Keselamatan dan Pelan Sokongan
Leow Cheng Seong, Pengarah Legend Admire dan Golden Eagle Cruise di Langkawi, menyatakan kebimbangan bahawa pengendali pelancongan mungkin mengkompromi keselamatan untuk melindungi keuntungan. "Syarikat lain sudah melakukannya. Mereka mahu mengurangkan harga, kemudian mereka meningkatkan bilangan penumpang untuk menampung kerugian," katanya.
Beliau menekankan bahawa syarikatnya mempunyai pelan sokongan sekiranya keadaan bertambah buruk, termasuk mengurangkan perbelanjaan yang tidak perlu.
Peluang dalam Krisis
Walaupun menghadapi cabaran, terdapat peluang yang boleh diterokai. Maryam Ismail, Penganalisis ISIS Malaysia yang bertanggungjawab untuk Asia Barat, menggalakkan industri pelancongan merebut peluang ini untuk menjadikan Malaysia sebagai hab transit dan pelancongan.
"Terdapat potensi besar untuk mereka membina semula kerana kami berada di lokasi yang sangat baik untuk menjadi hab transit yang lebih besar. Untuk Timur," katanya ketika ditemui di Kuala Lumpur-Ankara Dialogue 2026.
Maryam menjelaskan bahawa konflik Asia Barat telah membahagikan industri pelancongan kepada Timur ke Timur dan Barat ke Barat, bukan hanya Utara dan Selatan lagi. Ini merupakan peluang untuk Malaysia beralih ke Timur untuk pelancongan dan menjadikan negara sebagai hab transit untuk Timur dan Pasifik.
Kesan Ekonomi Global
Majlis Pelancongan dan Perjalanan Dunia (WTTC) melaporkan pada 11 Mac lalu bahawa destinasi Asia Barat kehilangan AS$600 juta setiap hari dalam perbelanjaan pelancong sejak konflik bermula pada 28 Februari. Laporan perjalanan menunjukkan Turki bersedia untuk mengambil alih trafik transit kerana Dubai, Doha dan Abu Dhabi tidak dapat mengendalikannya.
Matta berharap kerajaan akan membenarkan mereka mengenakan caj tambah nilai yang boleh diselaraskan untuk perkhidmatan mereka selagi konflik berterusan. Industri pelancongan Malaysia terus menunjukkan ketahanan dengan menyesuaikan strategi dan mencari peluang baru dalam menghadapi cabaran global yang berterusan.
