Menteri Pertahanan Khaled Nordin menegaskan bahawa Malaysia berhak menuntut pampasan sewajarnya daripada Norway dan syarikat terbabit susulan pembatalan lesen eksport peluru berpandu antikapal (NSM) ke negara ini. Beliau berkata, tuntutan itu wajar kerana Malaysia menanggung kerugian kewangan selain kehilangan masa serta peluang bernilai akibat pembatalan itu.
Kerugian Kewangan dan Masa
“Sejumlah besar wang rakyat telah diperuntukkan bagi program itu. Sekiranya Norway memaklumkan lebih awal mengenai pembatalan lesen eksport berkenaan, dana tersebut boleh dimanfaatkan untuk tujuan lain,” katanya dalam kenyataan. Khaled berkata demikian ketika mengulas laporan sebuah akhbar tempatan yang memetik seorang penganalisis pertahanan menggesa Malaysia melupakan perjanjian NSM berkenaan dan mencari pengganti.
Beliau berkata, Malaysia sememangnya sedang giat meneroka penyelesaian alternatif bagi memenuhi keperluan pertahanan negara, namun tindakan tanpa akauntabiliti tidak boleh diterima atau dilupakan. Usaha mencari pengganti sistem NSM bukanlah sesuatu yang mudah kerana sistem secanggih itu tidak boleh digantikan dalam tempoh singkat. Proses berkenaan memerlukan rundingan kontrak baharu serta integrasi sistem pengganti ke dalam platform sedia ada, yang menuntut masa, kos dan sumber yang besar.
Implikasi Lebih Luas
“Lebih penting lagi, episod ini melangkaui pertikaian kontrak dua hala. Ia telah meletakkan pertahanan dan keselamatan negara dalam kedudukan yang terjejas,” katanya. Beliau berkata, mesej jelas perlu disampaikan kepada Norway dan komuniti pertahanan antarabangsa bahawa tindakan sedemikian tidak boleh dibiarkan tanpa pertanggungjawaban.
Menurutnya, Norway perlu dipertanggungjawabkan dengan mekanisme yang memberi kesan sebagai pengajaran dan pencegahan agar perkara sama tidak berulang. Khaled berkata, turut membimbangkan ialah kecenderungan yang semakin ketara apabila komitmen dan kontrak boleh diketepikan atas pertimbangan politik atau ideologi, sekali gus melemahkan kepercayaan terhadap perjanjian antarabangsa.
Kesan Terhadap Hubungan Dua Hala
Beliau menyifatkan tindakan Norway itu sebagai tidak wajar serta mencemarkan hubungan dua hala, selain menegaskan bahawa negara kecil dan kuasa pertengahan bergantung kepada persekitaran antarabangsa yang stabil dan boleh diramal, dengan setiap komitmen serta obligasi dihormati. “Jika negara atau syarikat boleh menarik diri daripada komitmen tanpa sebarang akauntabiliti, ia akan mewujudkan satu duluan berbahaya terhadap kerjasama pertahanan, ekonomi dan strategik pada masa hadapan. Oleh itu, pampasan bukan sekadar soal mendapatkan kembali wang yang telah dibelanjakan.”
“Jika Norway benar-benar menghormati prinsip tatakelola antarabangsa berasaskan peraturan (rules-based international order) serta menghargai hubungan yang telah lama terjalin dengan Malaysia, maka Norway wajar menyokong proses pampasan yang adil dan munasabah, yang mengambil kira keseluruhan kesan akibat pembatalan ini,” katanya.
